AIVD en NCTV waarschuwden onlangs dat rechts-extremistisch gedachtegoed steeds normaler wordt, vaak via taal die onschuldig klinkt. Dat verklaart hoe die ideeën ingang vinden, maar niet waarom zoveel mensen er ontvankelijk voor zijn.

In een opiniebijdrage in het Nederlands Dagblad zoekt Cor van Beuningen het antwoord in de samenleving zelf. Veel van wat vroeger gebeurde in gezinnen, buurten, verenigingen, kerken en vakbonden is overgenomen door markt, staat en bureaucratie. Daardoor verdwijnen de plekken waar mensen erkenning vinden en waar ze leren omgaan met verschillen, vertrouwen en verantwoordelijkheid.

De behoefte aan waardigheid, identiteit en gemeenschap verschuift zo naar de politiek. Het debat gaat dan niet meer over wat we willen, maar over wie we zijn, en een compromis voelt als verraad. Van Beuningen ziet in die combinatie van onvervulde behoefte aan erkenning en minder sociale vermogens de ideale voedingsbodem voor rechts-extremisme. Democratische grenzen bewaken alleen is daarom niet genoeg. De echte opgave is het herstellen van maatschappelijke praktijken waarin mensen weer ervaren dat ze ertoe doen.

Lees het volledige artikel op de website van het ND.